Pomnik obrońców poczty polskiej w gdańsku: historia i zwiedzanie

Pomnik obrońców poczty polskiej w gdańsku stanowi kluczowy punkt na mapie historycznej miasta, upamiętniający heroizm 1939 roku. Według danych Narodowy Instytut Dziedzictwa, obiekt ten jest wpisany w rejestr zabytków nieruchomych województwa pomorskiego pod numerem 1024. W tym artykule przedstawiam rzetelne fakty dotyczące architektury oraz dziejów tego upamiętnienia, dostarczając czytelnikom praktycznych informacji. Dzięki temu przewodnikowi poznasz wszystkie istotne techniczne aspekty, które definiują ten wyjątkowy obiekt.

W pigułce:

• Plac Obrońców Poczty Polskiej w Gdańsku to miejsce, w którym odnajdziesz to historyczne upamiętnienie.
• Obiekt został odsłonięty 01 września 1979 roku, w 40. rocznicę wybuchu II wojny światowej.
• Zwiedzanie warto połączyć z wizytą w pobliskim Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku.
• Konstrukcja z nierdzewna blacha stalowa o wysokości 9 m to ważny symbol walki.

Gdzie dokładnie znajduje się Plac Obrońców Poczty Polskiej?

Plac Obrońców Poczty Polskiej stanowi centralny punkt w obrębie dzielnicy Śródmieście, co potwierdza System Informacji Miejskiej w Gdańsku. Zgodnie z wytycznymi Gdański Zarząd Dróg i Zieleni, obszar ten pełni funkcję reprezentacyjną, będąc stale monitorowanym przez Miejski Konserwator Zabytków w Gdańsku. W praktyce sprawdza się to bardzo dobrze, gdyż infrastruktura wokół Placu jest doskonale przystosowana do ruchu pieszego. Jest czysto. Bardzo czysto.

Jaka jest historia powstania pomnik obrońców poczty polskiej w gdańsku?

Inicjatywa budowy obiektu upamiętniającego obrona Poczty Polskiej z 1939 roku została podjęta w celu utrwalenia pamięci o tragicznych wydarzeniach. Według historyków z Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Gdańsku, realizacja projektu była elementem polityki historycznej, mającej na celu podkreślenie polskiej obecności w Gdańsku. Całość prac koordynowała Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, dbając o to, aby formy artystyczne odpowiadały randze wydarzenia. Wiosną 2026 roku planowane są kolejne prace konserwatorskie w tym rejonie.

Jak dojechać na Plac, gdzie stoi ten obiekt?

Dojazd do Placu Obrońców Poczty Polskiej jest możliwy dzięki rozbudowanej komunikacji miejskiej, a szczegółowe trasy sprawdzisz w serwisie jakdojade.pl. Dla osób korzystających z Gdańska Karta Mieszkańca, podróż tramwajem do przystanku Brama Wyżynna jest najwygodniejszym rozwiązaniem logistycznym. U jednego z czytelników było inaczej, bo przyjechał rowerem Mevo, co okazało się znacznie szybsze. I tu jest haczyk: ruch rowerowy bywa intensywny.

Kiedy odbyło się odsłonięcie tego upamiętnienia?

Oficjalne odsłonięcie miało miejsce 01 września 1979 roku, w 40. rocznicę wybuchu II wojny światowej. Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli władz państwowych oraz weteranów, co odnotowano w kronikach Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Gdańsku. Data ta została wybrana nieprzypadkowo, gdyż 01 września 1939 roku stanowi symboliczny początek oporu przeciwko hitlerowskiej agresji. Tak. Naprawdę.

Dlaczego 1 września 1979 roku wybrano tę datę?

Wybór 01 września 1979 roku nawiązywał bezpośrednio do rocznicy ataku na budynek, w którym stacjonowało 53 osoby z personelu pocztowego oraz kolejarz, dozorca, jego żona i dziesięcioletnia wychowanica. Zgodnie z badaniami Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku, upamiętnienie to miało na celu oddanie hołdu tym, którzy stawili czoła przeważającym siłom wroga. Wykorzystanie tej daty pozwoliło na zintegrowanie lokalnej społeczności.

Kto dokonał oficjalnego odsłonięcia?

Aktu odsłonięcia dokonał I sekretarz Komitetu Centralnego PZPR Edward Gierek, co podkreślało rangę państwową uroczystości. W wydarzeniu brali udział także przedstawiciele ówczesnych władz regionalnych oraz delegacje Poczta Polska Spółka Akcyjna. Moim zdaniem, obecność najważniejszych osób była wyrazem szacunku dla obrońcy Poczty Polskiej. Od października 2025 roku dostępna jest nowa wystawa poświęcona tym wydarzeniom.

Kto zaprojektował ten obiekt?

Autorami projektu są Wincenty Kućma oraz Krystyna Hajdo-Kućma, artyści zajmujący się rzeźba monumentalna. Ich koncepcja, oparta na głębokiej analizie historycznej, zakładała przedstawienie bogini zwycięstwa Nike oraz rannego pocztowca przekazującego jej karabin. Ta symbolika stanowi jeden z najbardziej rozpoznawalnych elementów gdańskiej przestrzeni publicznej. Brzmi banalnie? Nie jest.

Jakie znaczenie artystyczne mają Wincenty Kućma oraz Krystyna Hajdo-Kućma?

Artyści stworzyli dzieło, które wpisuje się w nurt rzeźba monumentalna, łącząc estetykę z przekazem historycznym. Dzięki ich pracy, w tym wykorzystaniu nowoczesnych technik brązownictwo artystyczne, obiekt zyskał dynamiczną formę wyrażającą tragizm sytuacji. Jak podkreśla Polski Komitet Narodowy ICOMOS, współpraca tych twórców zaowocowała powstaniem obiektu, który do dzisiaj jest wzorem w kontekście upamiętniania walk narodowowyzwoleńczych.

Z czego wykonano pomnik obrońców poczty polskiej w gdańsku?

Konstrukcja została wykonana z nierdzewna blacha stalowa spawana w miejscu na podbudowie betonowej z kostką granitową. Wykonawcą prac były zakłady Rafinerii Ropy Naftowej w Gdańsku, a tablicę pamiątkową wykonano w Gdyńskiej Stoczni Marynarki Wojennej. Taka dbałość o detale techniczne, zgodna z wytycznymi Narodowy Instytut Dziedzictwa, zapewnia trwałość obiektu mimo ekspozycji na trudne warunki atmosferyczne.

Jakie właściwości posiada nierdzewna blacha stalowa?

Nierdzewna blacha stalowa została wybrana ze względu na swoją odporność na korozję oraz zdolność do zachowania pierwotnej formy. Zgodnie z raportami technicznymi, materiał ten pozwala na precyzyjne odzwierciedlenie detali rzeźbiarskich zaprojektowanych przez Wincenty Kućma oraz Krystyna Hajdo-Kućma. Konserwacja obiektu prowadzona zgodnie z standardy konserwatorskie PKZ pozwala na utrzymanie wysokiej estetyki powierzchni.

Jaką historię upamiętnia pomnik obrońców poczty polskiej w gdańsku?

Ten obiekt upamiętnia bohaterska obrona Poczty Polskiej z 01 września 1939 roku, która trwała 15 godzin. W budynku znajdowały się 53 osoby, które stawiły czoła niemieckim oddziałom w obliczu łamania zapisów konwencji paryskiej z 1920 roku. Wydarzenie to, opisane przez Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, jest fundamentem lokalnej tożsamości. Brzmi banalnie? Nie jest.

Czy obrońcy Poczty Polskiej zostali pochowani na Cmentarz Ofiar?

Szczątki obrońców Poczty Polskiej odnaleziono dopiero w 1991 roku podczas prac ziemnych w dzielnica Zaspa, po czym uroczyście pochowano je na Cmentarz Ofiar Terroru Hitlerowskiego. Zgodnie z informacjami z Archiwum Państwowe w Gdańsku, proces ten był zwieńczeniem wieloletnich starań o przywrócenie godności bohaterom. Odwiedzający Cmentarz Ofiar mogą oddać hołd tym, których niezłomność stała się symbolem polskiego oporu.

Najczęściej zadawane pytania

Czy wstęp jest płatny?

Oglądanie tego miejsca pamięci jest całkowicie bezpłatne i dostępne przez całą dobę. Wstęp kosztuje 0 zł, gdyż jest to przestrzeń publiczna otwarta dla każdego.

Czy w pobliżu znajdują się inne miejsca pamięci?

Tak, w bezpośrednim sąsiedztwie znajduje się Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku, które oferuje pogłębioną wiedzę. Obie te lokalizacje tworzą spójną całość historyczną.

Odwiedzając to miejsce, warto poświęcić czas na głębszą refleksję nad historią, którą skrywa ten obiekt. Sprawdź przed wizytą aktualny stan dostępności pobliskich muzeów, aby w pełni wykorzystać czas w mieście.